Chương 19: Lễ Tốt Nghiệp

Lễ tốt nghiệp bắt đầu lúc mười giờ sáng thứ Sáu, trong giảng đường lớn của trường, nơi trần cao đến mức tiếng ho của một người ở hàng cuối cũng vọng lên mái vòm. Từ sáng sớm, sân trường đã đông nghẹt những chiếc áo thụng đen, những chiếc mũ vuông quăng lên rồi rơi xuống, những bó hoa gói giấy bóng, và những bà mẹ chen nhau chụp ảnh con mình bên cạnh bảng tên khoa.

Mẹ của Jungho không chen. Bà đứng yên dưới gốc anh đào trụi lá, tay cầm một bó cúc trắng, mặc chiếc áo khoác len màu nâu mà Jungho nhớ rõ từ hồi cấp ba. Bà đã sáu mươi, tóc điểm bạc, dáng thấp và thẳng, và từ lúc xuống xe buýt từ Daegu đêm qua bà chỉ nói đúng hai câu: “Con gầy đi” và “Áo cử nhân này dài quá”.

“Mẹ thấy con có vẻ vui,” bà nói, chỉnh lại cổ áo cho anh, mắt không rời khuôn mặt con. “Không phải kiểu vui vì được bằng.”

“Mẹ nhìn ra à?”

“Mẹ là mẹ con.” Bà vỗ nhẹ vào ngực áo anh. “Người ta hỏi con vì sao thì con mới cười kiểu đó. Chưa ai làm vậy với con từ hồi cha con còn sống.”

Jungho định đáp, rồi thấy cổ họng nghẹn lại, nên chỉ cúi xuống ôm bà một cái thật nhanh trước mặt cả sân trường.

Họ vào giảng đường. Hàng ghế dành cho giảng viên nằm hai bên sân khấu, những chiếc áo thụng đỏ sẫm của khoa Kinh tế lẫn trong màu đen. Anh nhận ra giáo sư Park ngồi ở đầu hàng, giáo sư Han cạnh ông, vẻ nghiêm trang thường lệ, và giáo sư Lim đang khẽ nháy mắt với anh. Cách đó hai ghế, người ngồi thẳng nhất, tay đặt đúng lên đầu gối, mặt hướng thẳng về sân khấu như thể có ai đó đang giám sát độ thẳng lưng, chính là Yoon Siwoo.

Anh nhìn Jungho, rất ngắn, rồi lại nhìn thẳng. Nhưng trong cái liếc đó, Jungho thấy một nụ cười sắp vỡ, bị giữ lại bằng cả hai hàm răng.

Phần đầu buổi lễ dài như mọi buổi lễ khác. Bài phát biểu của hiệu trưởng, bài đọc của đại diện sinh viên, một đoạn video về bốn năm trường học mà Jungho nhận ra không có mình trong bất cứ khung hình nào. Anh ngồi giữa những gương mặt trẻ hơn mình tám tuổi, và lần đầu tiên không thấy mình lạc loài. Người ngồi bên trái, một cậu bé tên Dohyun mà anh vẫn nhường ghế trong thư viện, thì thầm: “Anh Jungho, lúc nhận bằng anh đừng khóc nhé, em quay video.”

“Anh sẽ không khóc.”

“Em đặt cược mười nghìn won.”

“Anh là người đàm phán. Anh không nhận cược khi chưa biết giá.” Cậu ta cười khúc khích.

Đến lượt khoa Kinh tế, từng cái tên được gọi. Khi đến “Kim Jungho,” anh đứng dậy, bước lên bậc thang, và nghe tiếng vỗ tay rộ lên từ một hàng ghế gần phía trước. Anh quay lại. Mẹ anh đã đứng bật dậy, giơ cả hai tay lên đầu vỗ, bó cúc trắng kẹp dưới nách, và một bà cụ ngồi cạnh nhìn bà bằng ánh mắt thương yêu.

Hiệu trưởng trao anh cuốn bằng, bắt tay, nói điều gì đó mà anh không nghe rõ. Anh chỉ nghe tiếng mình thở. Anh cúi đầu, bước xuống, và trên bậc cuối cùng anh nhìn sang hai hàng ghế giảng viên.

Giáo sư Park mỉm cười, giáo sư Lim vỗ tay thật to, giáo sư Han giữ nguyên gương mặt đều đều, và Siwoo vỗ tay, hai bàn tay vỗ chậm, đều, hoàn toàn đúng nghi thức, cho đến lúc anh nhận ra mắt mình đang đỏ lên và cúi đầu xuống một chút.

Trên tường phía sau sân khấu, chiếc đồng hồ lớn chỉ mười một giờ năm mươi sáu.

Phần còn lại của buổi lễ, Jungho không nhớ gì nhiều. Anh nhớ lời của hiệu trưởng: “Bằng việc trao các văn bằng này, nhà trường tuyên bố các bạn chính thức hoàn thành chương trình.” Anh nhớ tiếng chuông điện tử vang lên báo mười hai giờ trưa, và hàng ngàn chiếc mũ vuông tung lên không trung, đen kịt như đàn chim. Và anh nhớ một chi tiết nhỏ nhặt: ở hàng ghế giảng viên, giáo sư Han Dongmin cúi xuống nhìn đồng hồ đeo tay, rồi nói một câu gì đó với Siwoo bằng giọng rất thấp mà anh đọc được qua khẩu hình miệng: “Mười hai giờ. Tôi không đếm.”

Siwoo cúi mặt xuống, vai rung lên.

Sau lễ, sân trường biến thành một đại dương của máy ảnh. Jungho đứng giữa đám đông, trên tay một cuốn bằng và một bó hoa của Dohyun, thì mẹ anh kéo tay anh.

“Có phải người kia không?”

Anh nhìn theo hướng bà chỉ. Siwoo đang đứng dưới gốc anh đào cách đó mười bước chân, vẫn mặc áo thụng đỏ sẫm, cố gắng làm ra vẻ đang xem một tấm biển thông báo.

“Mẹ muốn gặp giáo sư của con.”

“Mẹ, khoan…”

Nhưng bà đã đi, thẳng và nhanh, mang theo bó cúc trắng như một ngọn giáo. Jungho đành đuổi theo. Siwoo quay lại khi nghe thấy bước chân, mắt mở to, rồi vội vã cúi chào thật sâu.

“Bác là mẹ của Jungho,” bà nói. “Tôi nghe con trai tôi nhắc giáo sư nhiều lắm. Trà lúa mạch, bài báo, cái thang máy.”

Siwoo liếc sang Jungho. Jungho nhìn lên trời.

“Cảm ơn giáo sư.” Bà đặt vào tay anh một hộp bánh gạo gói giấy đỏ, vẫn còn ấm. “Nó từ nhỏ ít khi nhờ ai. Năm nay nó nhờ giáo sư nhiều lắm. Và tôi thấy từ hôm qua nó vui hơn bốn năm nay.”

“Dạ, thưa bác, con…” Siwoo nuốt khan. “Chính anh ấy mới là người đã giúp cháu.”

“Thế thì hai người giúp nhau.” Bà gật đầu, quay sang con trai, giọng nhẹ nhàng như đang bàn chuyện bữa trưa. “Mẹ đặt bàn ở quán canh xương, một giờ. Con nhớ đưa giáo sư đi cùng.”

“Mẹ, mẹ…”

“Mẹ về trước một lát, có chuyện với bà cô ở Sinchon.” Bà nhìn từ con trai sang Siwoo, rồi lại nhìn con, và một nụ cười rất kín đáo đi qua mặt bà. “Hai đứa cứ nói chuyện cho xong đã. Mẹ chờ được.”

Bà đi. Chỉ còn lại hộp bánh gạo, bó hoa, hai người đàn ông đứng dưới gốc anh đào, và một sân trường đầy tiếng cười không ai trong số đó dành cho họ.

Siwoo nhìn hộp bánh, rồi nhìn Jungho. Giọng anh ra rất khẽ, và run.

“Mười hai giờ mười.”

“Tôi biết,” Jungho đáp. “Tầng ba.”