Chương 24: Tối Họp Ở Nhà Sala
Tối thứ Bảy, gian sala của làng được trang hoàng như chưa từng có. Ông Chai cho căng một tấm băng rôn đỏ ngang mái, in dòng chữ vàng LỄ KÝ KẾT HỢP TÁC PHÁT TRIỂN TERRACE HILL, trải khăn đỏ lên chiếc bàn dài, đặt hoa cúc vàng và những cốc nước ngọt cho khách. Hai người quay phim đứng ở góc phòng, đèn flash chớp lên từng hồi. Ở giữa bàn ngồi M.L. Tawan trong bộ vest sẫm, ông Pitak bên cạnh, và, ngồi hơi lệch về phía rìa, ông phó huyện trưởng mà Chai đã nhọc công mời đến để chụp ảnh.
Dân làng ngồi bệt kín cả gian nhà. Có người đến vì nghĩ sẽ nhận tiền, có người đến để nhìn mặt, có người đến chỉ vì không muốn bị gọi là kẻ không đi. Bà Daeng ngồi hàng đầu, môi mím chặt. Ông Somsak ngồi sát cột, hai bàn tay chắp trên gậy.
Win bước vào lúc ông Chai vừa cầm micro. Phum đi bên cạnh anh, Boon nắm tay Phum. Mọi cái đầu đều quay lại. M.L. Tawan nhướng mày, vẻ mặt thoáng hài lòng, như một người đã chờ thấy đứa con trở về nếp.
Trong túi áo khoác của Win là bản sao có đóng dấu của văn phòng huyện, mà Nok và một viên thư ký lưu trữ đã mất cả buổi sáng để tìm ra, ghi số hiệu rõ ràng. Anh nắm nó, ngón tay ướt mồ hôi.
“Thưa quý vị,” Chai bắt đầu, giọng ngọt như đường, “hôm nay là một ngày trọng đại…”
“Xin lỗi, tôi có thể nói vài lời trước không?” Win đứng dậy ở giữa phòng.
Chai khựng lại, liếc về phía M.L. Tawan. Ông gật đầu một cái rất nhẹ. “Để nó nói,” ông bảo.
Win đi lên phía trước, đứng trước hàng người ngồi bệt dưới sàn. Anh nhìn từng gương mặt: bà Daeng, ông Somsak, Mai, bà Pen, những người anh đã gánh lúa cùng suốt mấy tuần qua. Anh hít một hơi thật sâu.
“Tôi sẽ nói một chuyện đã cũ hai mươi năm. Vì tôi nợ nó.” Giọng anh run, rồi vững lại. “Hồi tôi tám tuổi, trong một buổi chiều mùa hè, tôi ném đá vào con trâu mẹ của nhà ông Kham, chỉ vì chán. Con trâu xông vào tôi. Phum, lúc đó mười tuổi, đẩy tôi ra, và bị sừng quẹt vào mặt. Cha tôi đến. Tôi bảo là Phum xô tôi. Tôi nói dối.”
Cả gian nhà im phăng phắc. Trong góc, một cái máy quay chớp đèn đỏ.
“Phum bị đánh roi trước mặt tôi. Tôi đứng đó, không nói một lời. Hai mươi năm qua, tôi chưa bao giờ nói với ai. Hôm nay tôi nói trước mặt tất cả mọi người.” Anh quay về phía Phum, chắp hai tay lên ngực, cúi người thật sâu. “Tôi xin lỗi.”
Phum đứng nguyên, nét mặt không đổi, nhưng bàn tay anh siết lại trên vai Boon. Từ góc phòng, bà Sri khẽ khàng nói, đủ để mọi người nghe: “Hai mươi năm mới nói được. Muộn, nhưng còn hơn là không nói.”
“Win,” M.L. Tawan cất giọng lạnh. “Chuyện này để lúc khác.”
“Không, thưa ba. Chuyện này phải nói bây giờ.” Win quay về phía dân làng. “Tôi còn một điều nữa. Bản vẽ khu nghỉ dưỡng Terrace Hill là từ đề án của tôi. Nhưng tôi đã viết nó để giữ những bậc thang, không phải để san phẳng chúng. Người ta lấy nền của tôi, đổi mục đích, mà tôi không hay biết. Tôi xin rút lại. Từ hôm nay, tên tôi không còn nằm trên bất cứ bản vẽ nào của dự án ấy.”
Có tiếng xì xào. Pitak quay sang nhìn Tawan, nụ cười tắt đi.
“Hồ bơi và ba mươi sáu biệt thự trong bản vẽ ấy lấy nước từ cái phai trên núi,” Win tiếp tục, gần như gấp. “Nếu dự án được xây, ruộng ở các bậc thấp sẽ khô. Cả tám thửa ở bậc cao mà người ta hứa giữ lại cũng sẽ khô theo. Cái hứa giữ ấy chỉ là cái bẫy.”
“Ngậm miệng!” Chai thét lên, mặt tím tái. “Cậu chủ này bị sốt nặng rồi! Các vị đừng nghe!”
“Còn một điều nữa.” Win rút cuộn bản sao có dấu đỏ ra, giơ cao. “Hòa thượng Chan?”
Cánh cửa sala mở ra. Vị sư già bước vào, chậm rãi, hai tay nâng ống đồng dài, theo sau là Nok, cô luật sư với chiếc cặp da và gương mặt bình thản. Cả gian nhà đứng dậy, chắp tay cúi chào. Hòa thượng không nói gì, bước đến giữa phòng, đưa ống đồng cho Win.
Win rút cuộn giấy ngả vàng ra. Anh đọc to, từng chữ một, giọng vang đến cuối gian nhà: “Ta, M.L. Anan, chủ của thung lũng này, nay tự nguyện trao cho các hộ canh tác ghi tên dưới đây cùng con cháu họ, vĩnh viễn, quyền canh tác toàn bộ các thửa ruộng bậc thang cùng quyền dùng nước từ phai…”
Ông Somsak ngồi sụp xuống. Bà Daeng đưa hai tay bịt miệng. Khi Win đọc đến cái tên thứ nhất, Kham, một tiếng nấc vang lên từ phía sau gian nhà. Phum nhìn thẳng về phía trước, mắt đỏ, không chớp.
“Chữ ký của ta,” hòa thượng Chan nói khi Win đọc xong, giọng ông nhỏ nhưng vang đến từng ngóc ngách. “Ta làm chứng điều này hai mươi sáu năm trước, bên cạnh vị huyện trưởng khi ấy. Ta có sổ chùa ghi lại.”
“Giả mạo!” Chai hét. “Đây là giấy giả! Ông chủ, đừng để họ…”
“Xin phép.” Nok bước lên, đặt bản sao có dấu huyện lên bàn trước mặt ông phó huyện trưởng. “Thưa ông, đây là bản lưu số hiệu 214, năm đó, do văn phòng huyện này cấp. Đề nghị ông xác nhận.”
Ông phó huyện trưởng, mặt đã trắng bệch từ đầu buổi, cầm tờ giấy lên, đọc một lúc, rồi nuốt khan. “Đúng… đúng là có số hiệu này trong sổ lưu.” Ông ngẩng lên, lau mồ hôi, nhìn ra khắp phòng. “Theo cam kết này, quyền canh tác thuộc về các hộ ghi tên. Việc di dời không thể thực hiện nếu không có sự đồng ý của họ, và các giấy đồng ý đã ký trước đây…” Ông thở hắt ra. “Cần xem xét lại toàn bộ.”
Ông Pitak đứng dậy. Ông chỉnh lại cà vạt, nụ cười công việc đã biến mất hẳn. “Ông Tawan,” ông nói, giọng lạnh. “Tôi cần nói chuyện riêng với ông. Ngay bây giờ.”
M.L. Tawan không nhúc nhích. Đôi mắt ông dán vào ống đồng trong tay Win, vào tờ giấy mà ông đã tìm kiếm suốt mười năm. Rồi ông nhìn lên, và Win bắt gặp ánh mắt ấy, ánh mắt của một người lần đầu tiên nhìn thấy con mình như một đối thủ.
Ông đứng dậy, chậm rãi, bước ra khỏi sala. Win nhìn theo, rồi quay sang Phum. Phum gật đầu một cái rất khẽ.