Chương 18: Điều Bà Nội Giấu
Nhà kính trồng lan ở góc sau dinh thự là nơi duy nhất mà Cao Trực không bao giờ vào, vì lão gia dị ứng phấn hoa. Sáng hôm sau buổi dạ tiệc, một cô giúp việc khẽ gõ cửa phòng và chuyển lời của bà cụ: mời cô dâu đến xem hoa lan nở. Duy Thạch bị cha gọi đi họp từ sớm. Linh Đan đi một mình qua hành lang rộng, đẩy cánh cửa kính phủ đầy hơi nước.
Bà nội ngồi trên chiếc ghế mây giữa hàng chậu lan trắng, hai tay đặt trên đầu cây gậy rồng. Cạnh bà là một khay trà bốc hơi và một lọ thuốc nhỏ mở nắp. Dưới ánh sáng loang loáng lọc qua lớp kính, bà trông già hơn hẳn so với người phụ nữ uy nghiêm ở hành lang bệnh viện. Làn da quanh mắt bà mỏng như giấy, hơi thở khẽ khàng, ngắn.
“Đóng cửa lại,” bà nói. “Ngồi đi. Ta không có nhiều buổi sáng như thế này nữa, nên đừng làm mất thời giờ.”
Linh Đan ngồi xuống, lưng thẳng, hai tay đặt trên đầu gối. Cô đã nghĩ rất nhiều lần về lúc này: nói gì, hỏi gì, trách gì. Nhưng khi bà cụ đưa tay vào chiếc túi vải bên cạnh và lấy ra tấm ảnh ố vàng cô đã thấy trong chiếc hộp nhung, cô thấy tất cả lời lẽ đã chuẩn bị rơi đi đâu mất.
“Ta bảo quản gia bỏ nó vào hộp lễ phục,” bà nói. “Ta tìm thấy nó trong đồ đạc của Lan Chi, mẹ thằng Thạch, sau khi con bé mất. Mặt sau có chữ của nó.”
Cô lật tấm ảnh lại. Dòng chữ viết nghiêng bằng mực xanh đã nhạt: Duy Thạch và bé Nguyệt, mùa thu. Mong hai đứa mãi là bạn.
“Ta muốn hai đứa nhìn thấy nhau, trước khi ta chết.” Bà cụ nói bằng giọng không thể hiện điều gì. “Ta không tính được thằng Thạch sẽ phản ứng dữ dội như vậy. Nhưng ta không hối hận.”
“Bà biết cháu là bé Nguyệt từ đầu,” Linh Đan nói chậm rãi.
“Hai mươi năm nay.” Bà cụ hớp một ngụm trà. “Cha con, Lâm Hoài Sơn, đến gặp ta ba tháng sau vụ cháy. Hắn nói hắn đã đem về nuôi một đứa trẻ sống sót và xin ta đừng cho ai ngăn cản. Ta biết hắn là người đã ký giấy nghiệm thu. Ta biết con trai ta đã hứa cho hắn một khoản tiền. Ta gật đầu cho hắn giữ con, và ta lập hôn ước để trói buộc hai nhà, nói là để chăm lo cho con, nhưng thực ra là để giữ cho hắn câm miệng, và để một cô dâu của nhà họ Thẩm thì không ai dám động đến.”
Linh Đan nghe tiếng máu dội trong tai. “Mười năm trước ba cháu chết. Bà ở đâu?”
“Ở đây.” Bà cụ nhìn thẳng vào cô, không tránh. “Ta cho người đi theo xem mẹ con sống ra sao, nhưng ta không dám can thiệp. Con trai ta có mắt ở khắp nơi, và ta, một bà già đã quen cái danh dự của nhà họ Thẩm, đã chọn đứng nhìn. Mẹ con bán nhà, nuôi con ăn học, con bỏ ngang trường y, ta biết hết. Ta không làm gì cả.”
“Hôm cháu ngồi ở hành lang bệnh viện.”
“Ta đã đứng đó từ sáu giờ sáng. Ta biết bệnh nhân vào cấp cứu, biết con không còn đồng nào.” Giọng bà vẫn đều, nhưng bàn tay trên đầu gậy run nhẹ. “Ta đã chọn đúng giờ con yếu nhất để nói điều kiện. Ta không tự hào về điều đó.”
Cô đứng dậy. Cả người cô run lên vì những điều không biết gọi tên là giận dữ hay thất vọng. “Bà đã dùng mẹ cháu làm quân cờ. Bà đã mua cháu bằng tiền thuốc của bà.”
“Phải.”
“Bà thừa nhận dễ dàng thế sao?”
“Ta đã thừa nhận với chính ta suốt hai mươi năm rồi. Nói với con thì cũng không khó hơn.” Bà cụ bình thản nhìn cô, rồi nói thêm, giọng thấp xuống. “Con cứ giận. Ta sẽ không xin con tha thứ. Nhưng trước khi con giận xong, có một việc ta cần nói.”
Bà cụ ho khan một chuỗi, rồi cho một viên thuốc nhỏ vào miệng, nhắm mắt chờ nó tan. Khi bà mở mắt, đôi mắt sắc sảo ấy đã ươn ướt.
“Đêm xưởng cháy, đúng mười một giờ, Chấn Quốc gọi cho ta. Ta nhớ rõ từng chữ. Nó nói, cháy rồi mẹ ạ. Đừng hỏi gì cả. Sáng mai nếu có người hỏi thì cứ nói là chập điện. Ta nghe sau lưng nó có tiếng người gào.” Bà nuốt khan, nhưng vẫn nói đến hết. “Ta chưa từng nói với ai. Hai mươi năm.”
Nhà kính im lặng đến mức Linh Đan nghe được tiếng nước nhỏ giọt từ ống tưới xuống tầng đất. Một giọt rơi lên cánh hoa lan, làm nó rung nhẹ.
“Bà sẽ nói điều đó ra chứ?” cô hỏi cuối cùng.
“Khi các con có chứng cứ để ta đứng cạnh. Một bà già nói thì người ta bảo lẩm cẩm.” Bà cụ rút từ trong tay áo một phong bì mỏng, đặt vào lòng bàn tay cô. “Hai vé đi Thượng Hải, chuyến chiều thứ hai tuần sau. Chấn Quốc sẽ đi gặp đối tác ngoài Bắc ba ngày, Cao Trực đi theo. Ở Thượng Hải còn một người sống sót biết hết mọi chuyện, tên bà Mai, người trông nom nhà nuôi trẻ năm xưa. Tanaka có địa chỉ.”
Linh Đan nhìn phong bì. Những ngón tay cô muốn gạt nó đi, vì nó là một thứ đồ vật do bà đưa tới. Cô nhớ lại nét chữ nghiêng nghiêng của cha, nhớ lời mẹ dặn nghe người ta nói hết rồi hãy giận, nhớ hạt dẻ trên đầu lưỡi.
“Cháu sẽ đi,” cô nói. “Nhưng không phải vì bà. Vì ba mươi mốt người ấy, và vì ba mẹ cháu.”
“Ta hiểu.” Bà cụ gật đầu, rất chậm. “Ta còn một điều xin con. Đừng làm hại thằng Thiên Minh. Nó không biết gì cả, nó chỉ là một đứa trẻ lớn lên trong cái nhà này.”
Linh Đan không hứa. Cô cầm lấy phong bì, bước ra cửa kính, nhưng dừng lại trước khi đẩy. Không quay lại, cô nói với người đàn bà đang ngồi giữa rừng lan trắng:
“Bà nên uống thêm thuốc. Môi bà đang tím.”