Chương 17: Thỏa Thuận Trên Hiên Nhà Cũ
Win xuống đồi trong bóng tối, chân dẫm lên sỏi lạo xạo. Anh định về thẳng nhà bà Sri nhưng đôi chân tự rẽ sang con đường nhỏ dẫn đến chòi Phum, nơi ánh đèn dầu còn sáng ở hiên. Phum ngồi trên bậc thang, tay mài một lưỡi liềm trên đá, nghe bước chân anh thì không ngẩng lên.
“Ông ấy muốn dỡ cái lẫm,” Win nói. “Dỡ cả móng, san phẳng, trước Tết.”
Tiếng mài đá ngừng lại. “Vì sao?”
“Em không biết. Ông ấy bảo không muốn ai đào bới thêm ở chỗ đó.” Win ngồi xuống bậc cạnh anh, thở ra một hơi dài. “Em sẽ ngăn lại. Em chưa biết bằng cách nào.”
Phum nhìn xuống lưỡi liềm, thử bằng ngón cái. “Ông ấy sợ cái gì ở trong đó?”
“Em cũng muốn biết.”
Chỉ vậy. Cả hai đều không nhắc đến điều Pitak nói, điều cha anh nói, hay câu “ba có một đề nghị”. Win nhìn Phum, định mở miệng, nhưng chưa kịp thì từ trong chòi vang lên tiếng ngái ngủ của Boon gọi ba, và Phum đã đứng dậy đi vào. Cơ hội trôi qua như một con cá trơn tuột khỏi tay. Win tự nhủ sáng mai sẽ nói.
Sáng mai, xe của Chai đã dừng trước nhà bà Sri từ lúc mặt trời chưa lên.
Cha anh đợi trên hiên rộng của ngôi nhà chính, ly cà phê đen bốc khói trên bàn trà. Ông không chào, không hỏi han, vào việc luôn như đang họp hội đồng quản trị.
“Ba nói ngắn gọn. Tám thửa ruộng trên cùng, bao gồm cả chỗ thằng Phum ở, sẽ được loại ra khỏi ranh giới dự án. Mười một hộ ở các bậc thấp nhận nhà mới ở thị trấn và một khoản tiền bằng ba vụ lúa. Cái lẫm sẽ dỡ, nhưng ba sẽ cho dựng một bảo tàng nhỏ về lúa gạo ngay trong sảnh khu nghỉ dưỡng, có bảng tên ông nội con, có chum thóc, có cả ảnh dân làng. Còn con, con là kiến trúc sư trưởng. Cổ phần danh nghĩa hai mươi phần trăm cho phần thiết kế.”
Win nghe, lòng lạnh dần. Nghe thì như một sự nhượng bộ thật sự. Tám thửa trên cùng. Nhà của Phum. Một bảo tàng với tên ông nội. Từng chi tiết được chọn để đánh vào đúng chỗ yếu của anh.
“Điều kiện?”
“Sáu hộ đã ký. Con thuyết phục năm hộ còn lại ở bậc thấp ký nốt trước ngày mười lăm tháng một. Con là người họ sẽ nghe.”
“Còn nước? Hồ bơi lấy nước ở đâu, thưa ba? Cái phai nằm trong ranh giới dự án.”
“Chuyện kỹ thuật, con tự giải quyết sau.” Cha anh nhìn ly cà phê. Win hiểu ngay: tám thửa trên cùng sẽ còn đó, nhưng không còn một giọt nước. “Con thấy đấy, ba không bắt con làm điều xấu. Ba cho họ tiền, cho cả nhà, cho thằng Phum giữ cái chòi dột đó. Ngay cả nó cũng nên biết điều.”
Win siết hai bàn tay dưới bàn. Anh định nói không. Lời từ chối đã lên đến đầu lưỡi, nhưng giọng nói trong anh, giọng của người đã học nhiều thứ trong mấy tuần qua, lại nhắc anh một điều khác. Nếu anh từ chối ngay lúc này, cha anh sẽ lập tức dùng luật sư, dùng huyện, dùng người của Chai. Ông sẽ cắt thẻ, khóa tài khoản, đuổi anh khỏi mọi cánh cửa, và làm mọi việc đã định mà không còn ai ở bên trong để báo trước cho dân làng. Anh cần thời gian. Anh cần tìm một con đường khác, cái hồ sơ di sản, một tờ giấy gốc, một thứ gì đó.
“Con cần nghĩ,” anh nói. “Cho con đến hết tuần.”
“Ba cho con đến ngày mười lăm.”
Hai chữ “con cần thời gian” thật ra không phải là nói dối. Nhưng khi Win rời đồi, đi qua cánh cổng sắt, anh biết mình vừa làm một việc rất giống với điều anh đã làm năm tám tuổi. Anh lại im lặng, lại đợi một lúc thích hợp hơn, lại tin rằng im lặng một chút cũng không sao.
Và anh không kịp nói với Phum vào buổi trưa, vì Phum đi vắng cùng ông Somsak xuống thị trấn mua giống đậu. Buổi chiều, anh đang bàn với bà Sri chỗ nào có thể xin được tài liệu cũ của chùa thì Mai chạy bổ vào, thở dốc: “Cậu chủ! Ông Chai họp dân ở nhà sala! Ông ấy bảo ai ký trong tối nay thì nhận tiền ứng liền!”
Họ chạy đến. Gian sala đầy người, đèn dầu đặt dọc tường hắt những cái bóng dài. Ông Chai đứng giữa, mặt đỏ, nụ cười vẫn rộng, tay vẫy một xấp giấy.
“Các bác à, ông chủ hào phóng như thế, không có chuyện thiệt đâu! Ai ký tối nay, ba ngày sau tiền vào tay. Ai chần chừ thì sau này chịu cái giá ngoài tầm.”
Một góc phòng có tiếng khóc thút thít. Một ông già lần lượt run run đặt dấu lăn tay xuống giấy. Win thấy bà Pen, rồi hai nhà khác nữa, cúi đầu ký, và ngực anh thắt lại. Bà Daeng cương quyết đứng ngoài, miệng mím chặt. Ông Somsak, mặt tối sầm, ngồi bất động ở góc. Phum đứng tựa cột gần cửa, bên cạnh Boon, mới trở về, bụi đường chưa kịp phủi.
“Còn một tin tốt nữa!” Chai kêu lên, chợt quay sang chỗ Win. “Cậu chủ Win đã đồng ý nhận chức kiến trúc sư trưởng của dự án. Ông chủ còn hứa giữ lại tám thửa ruộng trên cùng, cả cái nhà của cậu Phum! Cậu chủ chắc chắn không để quý vị thiệt, đúng không?”
Cả gian nhà quay về phía Win. Anh thấy gương mặt bà Daeng, ông Somsak, những cái đầu nghiêng nghiêng đầy hy vọng và nghi ngờ. Rồi anh nhìn thấy Phum.
Phum không nhìn anh với vẻ phẫn nộ. Điều đó còn tệ hơn. Anh chỉ nhìn, bằng ánh mắt của người vừa nghe được một điều anh đã biết trước, đã ngầm sợ, và nay xác nhận.
“Tôi chưa đồng ý gì cả,” Win nói. Giọng anh vang lên khản đặc trong sala. “Ông ấy có đề nghị. Tôi chưa nhận.”
“Ông chủ đã đề nghị,” Chai nói nhẹ như mật, “từ sáng nay, đúng không cậu chủ? Mà cậu chưa kịp nói với mọi người sao?”
Win không còn lời. Phum nhấc Boon lên, ôm vào ngực, quay lưng đi ra cửa. Đến ngưỡng, anh dừng lại, không ngoái đầu, và nói bằng một giọng bình thản đến đáng sợ:
“Cậu chủ. Chút nữa ra gặp tôi.”
Anh không gọi em, cũng không gọi tên. Anh gọi bằng đúng cái từ của hai mươi năm trước.